LEASING

Charakterystyka

Leasing finansowy to popularna forma finansowania zakupu aktywów przez podmioty gospodarcze, niemniej jednak ustępuje on pod względem popularności leasingowi operacyjnemu. Sytuacja taka jest w dużej mierze spowodowana wielkością wymaganego wkładu własnego związanego z pierwszą ratą oraz rozłożeniem odpisów podatkowych w czasie. Globalnie należy stwierdzić iż instrument jakim jest leasing pozwala podmiotom na uzyskanie dostępu do aktywów bez konieczności ponoszenia jednorazowo dużych nakładów związanych z ich nabyciem. Jako główne kryterium kwalifikacji leasingu należy natomiast uznać aspekt podatkowy. Leasing jako instrument bazujący na przyszłych przepływach operacyjnych z prowadzonej działalności nie zaś na posiadanych obecnie zasobach finansowych jest więc instrumentem, który szybko zyskuje na znaczeniu i cieszy się coraz większą popularnością. Jako instrument leasing cieszy się zarówno popularnością wśród podmiotów nie posiadających obecnie znaczących środków finansowych, jaki i podmiotów pragnących zwiększyć odpisy podatkowe w bieżących okresach, czy też nie chcących obciążać bilansów. W przypadku leasingu finansowego do głównych cech kwalifikacyjnych zaliczamy umiejscowienie odpisów amortyzacyjnych po stronie leasingobiorcy w bilansie którego widnieje środek sfinansowany leasingiem, kolejnym czynnikiem charakterystycznym dla leasingu finansowego jest zaliczanie przez leasingobiorcę do kosztów podatkowych jedynie części odsetkowej raty leasingowej oraz amortyzacji. W tej formie leasingu podatek VAT płatny jest w całości wraz z pierwszą ratą przy odbiorze aktywa sfinansowanego tą odmianą leasingu. Ponadto leasingobiorca zwykle staje się właścicielem przedmiotu leasingu wraz z uiszczeniem ostatniej raty leasingu. Leasing finansowy jako forma finansowania aktywności gospodarczej jest popularną formą głownie wśród podmiotów preferujących dłuższy horyzont czasowy, posiadających w chwili obecnej dobrą sytuację finansową i gotowych do poniesienia znaczących wydatków na początku umowy. Ponadto do podstawowych kwestii decydujących o wybieranej formie leasingu należy kwestia struktury przewidywanych zysków podmiotu w przyszłości oraz związana z tym optymalizacja podatkowa. Tak więc leasing jest nie tylko formą finansowania aktywów ale również optymalizacji podatkowej.

Do głównych wyznaczników podatkowych pozwalających zaliczyć leasing do grona leasingu finansowego należy zaliczyć:
• Konieczność zawarcia umowy leasingu na czas określony
• Suma rat leasingowych powinna być większa lub równa od wartości początkowej środka zakupionego w tej formie finansowania (do sumy tej nie zalicza się płatności dodatkowych względem finansującego jeżeli są wyodrębnione i umowa zawiera zapis że leasingobiorca ponosi ich ciężar, w tym obciążeń podatkowych finansującego związanych z posiadaniem środka, składek ubezpieczeniowych związanych z tym środkiem, oraz kaucji jeżeli umowa określa jej istnienie).
• Odpisów amortyzacyjnych dokonuje leasingobiorca, dla którego stanowią one odpis podatkowy.

Do głównych wyznaczników na bazie przepisów o rachunkowości pozwalających zaliczyć leasing do grona leasingu finansowego należy zaliczyć występowanie jednego z poniższych stanów:
• Przeniesienie środka na własność leasingobiorcy po zakończeniu umowy leasingu, lub prawo do nabycia środka po zakończeniu takiej umowy po cenie nie przekraczającej rynkowej wartości środka po zakończeniu umowy
• Okres trwania umowy powinien być zbliżony do okresu użyteczności środka sfinansowanego leasingiem i nie może być krótszy niż 3/4 tego okresu
• Suma rat leasingowych pomniejszonych o dyskonto powinna być w połączeniu z wartością środka trwałego jaką uiszcza leasingobiorca w chwili jego wykupu po zakończeniu umowy większa niż 90% wartości środka na dzień zawarcia umowy.
• Istnieje przyrzeczona możliwość przedłużenia obecnej umowy lub zawarcia kolejnej na warunkach bardziej preferencyjnych od obecnych
• Przedmiot umowy został zindywidualizowany pod kątem preferencji leasingobiorcy i bez istotnych zmian nie może być wykorzystany przez inny podmiot.

Leasing operacyjny

Leasing operacyjny jest najbardziej popularną formą tego instrumentu. Jest to spowodowane zarówno mniejszymi wymogami kapitałowymi związanymi z wielkością pierwszej raty, która nie zawiera w przeciwieństwie do leasingu finansowego całego podatku VAT, jak również większym stopniem odpisów podatkowych występujących w pierwszych okresach umowy leasingu. Cechą wyróżniającą tego typu leasingu jest zaliczanie składnika majątku do aktywów leasingodawcy, który dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Do kosztów podatkowych leasingobiorcy zaliczana jest natomiast zarówno część kapitałowa jak i odsetkowa raty leasingowej. Podatek VAT jest w tym przypadku doliczany do każdej raty leasingowej.

Do głównych wyznaczników podatkowych pozwalających zaliczyć leasing do grona leasingu finansowego należy zaliczyć:
• Konieczność zawarcia umowy na czas określony, który przekracza 40% okresu amortyzacji, a w przypadku nieruchomości podlegających amortyzacji przekracza 10 lat
• Suma rat leasingowych powinna być większa lub równa od wartości początkowej środka zakupionego w tej formie finansowania (do sumy tej nie zalicza się płatności dodatkowych względem finansującego jeżeli są wyodrębnione i umowa zawiera zapis że leasingobiorca ponosi ich ciężar, w tym obciążeń podatkowych finansującego związanych z posiadaniem środka, składek ubezpieczeniowych związanych z tym środkiem).

Do wyznaczników na bazie przepisów o rachunkowości pozwalających zaliczyć leasing do grona leasingu finansowego należy zaliczyć brak występowania któregokolwiek z wyznaczników pozwalających zaliczyć leasing do grona leasingu finansowego.

Należy uznać, że ta forma leasingu jest niezwykle interesującą alternatywą dla podstawowego finansowania dłużnego jakim jest kredyt bankowy. Dzieje się tak głównie ze względu na mniejsze wymagania dotyczące wiarygodności i zdolności kredytowej podmiotu pragnącego nabyć określone aktywo. Ponadto należy zauważyć, że czas niezbędny do uzyskania tego typu finansowania oraz procedura weryfikująca zdolność leasingobiorcy do regulacji zobowiązań jest w przypadku leasingu mało skomplikowana i charakteryzuje się krótkim czasem realizacji. Jako główne korzyści finansowania w postaci leasingu należy jednak uznać oprócz konkurencyjnych kosztów finansowych i charakterystyki samej procedury, możliwość zawarcia transakcji zakupu aktywa na preferencyjnych warunkach. Sytuacja ta dotyczy głównie dóbr o charakterze masowym takich jak środki transportu. W przypadku aktywów tego typu podmiot leasingujący z uwagi na korzyści skali związane z wysoką liczbą zamówień jakich dokonuje w określonym okresie jest wstanie uzyskać warunki transakcyjne znacząco odbiegające na korzyść od ogólnie dostępnych na rynku dla indywidualnego odbiorcy zainteresowanego pojedynczym egzemplarzem. Tak więc należy uznać że instrument jakim jest leasing niesie z sobą wiele zalet dla potencjalnych użytkowników zarówno na polu struktury finansowania, warunków transakcyjnych jak i optymalizacji podatkowej.

Leasing zwrotny

Leasing zwrotny jest szczególną formą leasingu, w której podmiot będący właścicielem aktywa odsprzedaje je podmiotowi leasingującemu, a następnie podpisuje z nim umowę leasingu na to aktywo. Również ta forma leasingu najczęściej przybiera formę leasingu operacyjnego. Instrument ten wykorzystywany jest głównie do zwiększenia płynności podmiotu, który nie chce zamrażać środków w aktywach trwałych lub z różnych powodów nie ma możliwości uzyskania finansowania z innych źródeł takich jak kredyt bankowy. Ten bardzo ciekawy instrument rodzi wiele korzyści dla podmiotu będącego leasingobiorcą gdyż pomaga podmiotowi w pełni wykorzystać potencjał tkwiących w posiadanych składnikach majątku trwałego. Jednocześnie instrument ten pomaga lepiej zarządzać spółką, płynnością średniookresową oraz zoptymalizować spółkę pod kątem podatkowym. Instrument ten posiada liczne przewagi nad tradycyjnymi formami finansowania takimi jak kredyt bankowy o charakterze obrotowym. Do najważniejszych z nich należy zaliczyć podobnie jak w poprzednich przypadkach łatwiejszy dostęp do uzyskania środków finansowych, możliwość przeprowadzenia za pomocą tego instrumentu optymalizacji podatkowej oraz znaczące ograniczenia ryzyka jakie występuje przy kredytach obrotowych, a związane jest z ich rolowaniem. Należy bowiem pamiętać że umowy kredytów obrotowych, które zwykle mają charakter krótko lub średnioterminowy mogą cechować się wysoką zmiennością warunków i dostępności w poszczególnych okresach. Wiele z tych problemów może być z powodzeniem rozwiązane poprzez zastosowanie instrumentu jakim jest leasing zwrotny.